Aslen Selçuklu-Sızma kasabasındandır. Kereste tüccarı Külâhçızade Mehmet Efendi’nin dört oğlunun büyüğüdür. Annesi de Ayşe Hanım’dır. Konya’da, Pîresat Kabasakal Mahallesi’nde doğdu. İlk tahsilden sonra özel olarak Arapça, Farsça dersleri aldı. Konya Darülmuallimin Mektebine (Erkek Öğretmen Okulu) giren Ahmet Necati, bu okulu 1912 yılında bitirerek Konya merkezindeki Feyz-i Hürriyet Mektebi Başöğretmenliğine atandı. Ardından, Konya Darülmuallimini Tatbikat Kısmı Başöğretmenliği, Öksüz Yurtları Müdür Muavinliği ve Müdürlüğü, Anadolu İntibah Mektebi, Kütahya Yatılı Okulu Müdürlüğü, Konya merkez Topraklık, Cumhuriyet, Mahmut Şevket Paşa, Akçeşme İlkokullarında başöğretmenlik, bir süre ilköğretim müfettişliği yaptı.
Düşünce olarak, İttihat ve Terakki taraftarı ve Birinci Dünya Harbi başlarında yaygınlaştırılan Türkçülük akımı etkisi altında idi. 1915’te, aynı düşüncedeki arkadaşlarıyla beraber Konya Türk Ocağı’nı kurdular. Ocak, İttihat ve Terakki’nin yerel örgütü bünyesinde faaliyete geçirildiğinden Kulüp binasında çalışmaktaydı. Heyecan içinde Ocak faaliyetlerine katılırken, 1917’de Ocak adlı yayın organını çıkardılar. Türk Ocağı başkanı olan Ahmet Necati; Ocak’ta, “Başbuğ Ahmet Necati” imzasıyla halkiyata ve “öz dil”e dair yazılar yazdı. Konya’da ilk defa, Türk Ocağı faaliyeti olarak “Ergenekon Bayramı”nı, Alâeddin Tepesi’nde kutladılar. Her yaş ve seviyeden kalabalığın doldurduğu tepede atlar koşturulup, mızraklar, kargılar yükseltildi; cirit, kalkan, pehlivan oyunları; davulzurna eşliğinde sergilendi.
Ocak’tan sonra Cumhuriyet Devrinde Yeni Fikir’de yazan Atalay, Şapka, Harf İnkılâplarını ilk benimseyenlerdendi.
11 Haziran 1976 tarihinde Konya’da vefat eden Atalay, Üçler Mezarlığı’nda metfundur.
